Terug
Hoger
KOM OP SPREEKUUR BIJ HENK KUIK (1)
Met tips uit de werkplaats voor accordeon en trekharmonica
Afblijven…of zelf dokteren?
Als een toon er opeens mee ophoudt, betekent dat vaak dat er een vuiltje in het spel is. Wie de vorige Klanken goed gelezen heeft, weet dat de toon bij een accordeon wordt veroorzaakt door het trillen van een stalen tong in een aluminium blokje (tonghuisje).
ZELF DOEN?
Vooral bij de hogere tonen is de spleet tussen het tongetje en het tonghuisje heel klein. Dat moet ook, anders spreekt de toon slecht aan even verbruikt ook teveel lucht.
Als er dus een stofje, vuiltje, zaagseltje, pluisje of zoiets tussen komt, zit zo’n tongetje direct vast en maakt dan geen geluid meer.
Een accordeon is net een stofzuiger.
Elke keer dat je de balg uit-trekt, zuigt hij alles naar binnen, bijvoorbeeld sigaretterook, luchtjes, stof. Niet zoveel dat je hem ook als kruimeldief kunt gebruiken, het frontdoek houdt het grofvuil wel buiten. Er kan echter altijd een dingetje los in de kast zwerven.
Je kunt dit vrij simpel zelf verhelpen.
Trek eerst een paar keer met de schuldige toon stevig in en uit. Soms is dat voldoende om de ongerechtigheid er tussenuit te blazen. Helpt dit niet, maak je dan klaar voor het echte werk!
Onthoud welke toon het niet doet. Bij “in”of “uit”? (Bij “in” geen geluid? Dan is het de buitenste toon in het blok.)
Trek de balgspijkers eruit aan de kant van de balg waar het euvel zit en draai die helft op z’n kop. Je ziet nu de toonblokken waar de tonghuisjes op zitten.
Zoek de tong op die je moet hebben. Doe dat met een dun metalen plaatje waarmee je de tonen kunt “aan-tokkelen”. Met je mond de toon aanblazen kan ook, maar dat raad ik in principe af, omdat er vocht op de toon en op het ventiel komt, wat niet echt goed is. (Bij zuigen werk je zelf als stofzuiger; ook niet echt lekker….)
Na verwijdering van het obstakel alles weer in elkaar zetten. Denk erom dat de toetsen en de basknopjes beiden aan de voorkant horen te zitten en bij de harmonica alle knopjes aan dezelfde kant! Dat speelt makkelijker…..
AFBLIJVEN?
Ben je net lekker aan het spelen en er wordt zomaar ineens een toon vals.
Dat wil zeggen: hij zakt met bijna een halve toon van het ene op het andere moment. Dat betekent dat er een breuk in de tong zit en dat deze vervangen moet worden.
Dit kun je niet zelf doen.
De toon zit namelijk in speciale was, een mengsel van bijenwas en hars. De samenstelling luistert nogal nauw. Ga met je instrument naar een goede reparateur. Deze heeft meestal alle tongen op voorraad liggen en voor een paar tientjes zit er een nieuwe in.
Henk Kuik is accordeonist en heeft (in 1994) een winkel/werkplaats in Molenhoek (in 2009: Malden).
Voor vragen of problemen met je instrument of voor het adres van een goede reparateur bij je in de buurt mag je hem gerust bellen.
(In 2009 in Malden: tel. 024 3584196)